Değerli meslektaşım, bu çalışma 11. sınıf İngilizce dersinin B1.3 seviyesinde yer alan tema, dil bilgisi yapıları, kelime alanları ve iletişimsel becerileri ölçmek amacıyla hazırlandı. Sorular yalnızca öğrencinin dil bilgisi kuralını hatırlamasını değil; verilen yapıyı bağlama uygun kullanmasını, metinden çıkarım yapmasını ve benzer seçenekler arasındaki anlam farkını görebilmesini gerektiriyor.
Bu nedenle çalışma, klasik bir dil bilgisi testinden daha kapsamlıdır. Öğrencinin okuma-anlama, kelime seçimi, zaman uyumu, bağlaç kullanımı, sosyal dil ifadeleri ve eleştirel düşünme becerileri birlikte değerlendirilmektedir.
1. School Life and Education
İlk temada farklı okul türleri, eğitim sistemleri, öğretim programları, okul imkânları ve öğrencilerin eğitim sürecine katılımı ele alınmaktadır. Öğrencilerin akademik, mesleki, öğrenci merkezli ve teknoloji destekli okul modellerini karşılaştırabilmesi beklenmektedir.
Bu bölümde özellikle şu dil yapıları öne çıkmaktadır:
- Simple Present ve Present Progressive kullanımı
- Zaman, yer ve sıklık bildiren zarf ifadeleri
- Present Simple Passive
- Present Progressive Passive
- Eğitimle ilgili akademik kelimeler
Öğrencinin “curriculum, achievement, performance, facilities, compulsory, vocational, student-centred ve well-equipped” gibi kelimeleri yalnızca anlamlarıyla değil, cümle içerisindeki görevleriyle de tanıması gerekir.
Buradaki sorular hazırlanırken öğrencinin etken ve edilgen yapıyı ayırt edip edemediği özellikle ölçülmüştür. Örneğin derslerin öğrenciler tarafından seçilmesi veya önerilerin kurul tarafından değerlendirilmesi gibi durumlarda eylemi yapan kişiden çok eylemin sonucuna odaklanıldığı için passive voice kullanılması gerekir.
2. Classroom Life and Learning
İkinci tema sınıf içi öğrenme etkinlikleri, öğrenme stilleri, geleneksel öğretim ile teknoloji destekli öğretimin karşılaştırılması ve dijital eğitim araçları üzerine kuruludur.
Bu temada öğrencilerden;
- Bir eğitim etkinliğinin sabit programını anlatmaları,
- Önceden planlanmış gelecek etkinliklerinden söz etmeleri,
- Gelecekte yapılacak işlemleri edilgen biçimde ifade etmeleri,
- Yardım istemeleri ve nazik ricada bulunmaları
beklenmektedir.
Başlıca dil yapıları şunlardır:
- Simple Present for future arrangements
- Present Progressive for future arrangements
- Will ve be going to
- Future Passive
- Will ile yardım isteme
- Could ile nazik rica
- Future plans and timetables
“Hand in, fill out, fall behind, keep up with, go over ve look into” gibi phrasal verb yapıları bu temanın önemli kelime unsurlarıdır. Öğrenciler özellikle bu ifadeleri doğrudan Türkçe karşılıklarıyla değil, kullanıldıkları eğitim bağlamıyla öğrenmelidir.
3. Personal Life and Well-Being
Üçüncü temada fiziksel, zihinsel ve duygusal sağlık konuları işlenmektedir. Dengeli beslenme, egzersiz, duruş bozuklukları, stres, tükenmişlik, yalnızlık, öz saygı ve sorunlarla başa çıkma bu temanın temel kavramlarıdır.
Dil bilgisi bakımından geçmişte devam eden bir eylem ile o eylemi kesen kısa olay arasındaki ilişki önemlidir:
- Simple Past
- Past Progressive
- Simple Past ve Past Progressive karşılaştırması
- When ve while kullanımı
- Simple Past Passive
- Past Progressive Passive
- Superlative adjectives
Öğrencilerin “While she was jogging, she felt a pain.” benzeri yapılarda devam eden eylem ile anlık gelişmeyi doğru ayırabilmeleri gerekir.
Kelime çalışmalarında “burnout, mindfulness, self-esteem, balanced diet, rehabilitation, cope with, cheer up ve carry on” gibi ifadeler üzerinde durulmalıdır. Özellikle “burnout” kavramının geçici yorgunluktan daha kapsamlı bir zihinsel ve duygusal tükenme durumu olduğu açıklanmalıdır.
4. Family Life and Home
Bu tema aile gelenekleri, aile üyelerinin ortak etkinlikleri, ev içi sorumluluklar, anlaşmazlıklar, mahremiyet, bütçe ve çatışma çözme yolları üzerinde yoğunlaşmaktadır.
Öğrencilerin geçmişte başka bir olaydan daha önce tamamlanan eylemleri doğru biçimde ifade etmeleri hedeflenmektedir.
İşlenen temel yapılar şunlardır:
- Past Perfect Tense
- Past Perfect Passive
- Question tags
- Geçmişteki olayların zaman sırasını belirleme
Örneğin ev kurallarının misafirler gelmeden önce belirlenmiş olması Past Perfect yapısını gerektirir. Eylemin kim tarafından yapıldığı önemli değilse Past Perfect Passive kullanılmalıdır.
Bu temada “put up with, sort out, calm down, figure out, look after, take responsibility, misunderstanding, disagreement ve privacy” gibi kelimelere yer verilmiştir. Öğrencinin aile içi bir sorunu tanımlamasının yanında çözüm önerisi sunabilmesi de beklenmektedir.
5. Life in the Neighbourhood, City and Social Life
Beşinci temada mahalle yaşamı, şehir türleri, kırsal ve kentsel yaşam, sosyal etkinlikler, sürdürülebilir şehirler ve yavaş şehir anlayışı ele alınmaktadır.
Bu tema kapsamında;
- Present Perfect
- Present Perfect Progressive
- Bu iki zamanın anlam bakımından karşılaştırılması
- Present Perfect Passive
- Question tags
- All, both ve a lot gibi miktar ifadeleri
- Prepositional phrases
üzerinde durulmaktadır.
Present Perfect tamamlanmış bir eylemin sonucunu öne çıkarırken Present Perfect Progressive eylemin süresine ve devamlılığına odaklanır. Öğrencilerin “Belediye üç park açtı.” ile “Ekipler altı haftadır bisiklet yolu yapıyor.” anlamları arasındaki farkı kavraması gerekir.
“Metropolis, suburb, sustainable city, slow city, walkable, liveable, overpopulated, residents ve recreational activities” bu temanın başlıca kelimeleridir.
6. Life in the World and Culture
Altıncı tema dünya kültürleri, müzik ve sanat etkinlikleri, kültürel kutlamalar, spor organizasyonları ve uluslararası yarışmalar üzerine kuruludur.
Temanın temel dil yapıları şunlardır:
- Defining relative clauses
- Non-defining relative clauses
- Who, which, that, whose, where ve when
- Therefore ve thus gibi sonuç bildiren bağlaçlar
Öğrencilerin tanımlayıcı ve ek bilgi veren relative clause yapıları arasındaki farkı bilmesi gerekir. Özellikle “whose” yapısının sahiplik ilişkisi kurduğu vurgulanmalıdır.
Kelime alanında “orchestra, sculpture, masterpiece, live performance, tournament, championship, referee, spectator, rehearse, compose, call off ve warm up” gibi sözcükler bulunmaktadır.
Sorularda öğrenciden yalnızca uygun relative pronoun’u bulması değil, cümlenin neden-sonuç ilişkisini doğru bağlaçla tamamlaması da istenmiştir.
7. Life in Nature and Global Problems
Yedinci temada küreselleşme, çevre sorunları, iklim değişikliği, karbon salımı, tüketim alışkanlıkları, doğal kaynaklar ve çevresel çözüm önerileri işlenmektedir.
Bu bölümün ayırt edici yapıları şunlardır:
- Future Progressive Tense
- Future Progressive Passive
- Gelecekte belirli bir anda devam edecek eylemler
- Gelecekte devam edecek edilgen süreçler
Future Progressive Passive günlük kullanımda daha az karşılaşılan ve öğrencilerin zorlandığı bir yapıdır. Bu nedenle sorularda yapı doğrudan ezber biçiminde değil, uluslararası toplantılar ve gelecekte uygulanacak çevre politikaları gibi anlamlı bağlamlarda kullanılmıştır.
“Carbon emissions, contamination, ecosystem, global heating, sea level rise, zero-waste, cultural diversity, consumption habits, cut down on ve face up to” temanın temel kelimeleridir.
Okuma parçalarında öğrencinin düşük fiyat, çevresel sorumluluk, yerel istihdam ve küresel ticaret arasındaki ilişkiyi eleştirel biçimde değerlendirmesi beklenmektedir.
8. Life in the Universe and Future
Son tema gelecekteki yaşam biçimleri, yapay zekâ, akıllı evler, robotik sistemler, sanal gerçeklik, artırılmış gerçeklik ve sürücüsüz araçlar üzerine kuruludur.
Başlıca yapılar şunlardır:
- Second Conditional
- Wish clauses
- Gerçek dışı veya gerçekleşme olasılığı düşük durumlar
- Şimdiki zamana ilişkin dilekler
- Geleceğe yönelik varsayımlar
Second Conditional yapısında “If + Simple Past, would + verb” düzeni kullanılmaktadır. Wish clause yapılarında ise öğrencinin gerçek durum ile arzu edilen durum arasındaki karşıtlığı görmesi gerekir.
“Artificial intelligence, augmented reality, virtual reality, wearable technology, nanotechnology, robotics, self-driving vehicles, holograms ve cutting-edge” temanın temel kelime alanını oluşturur.
Bu temadaki sorularda teknolojinin yalnızca yararları değil; veri güvenliği, eşit erişim, kamu denetimi ve dijital dışlanma gibi riskleri de ele alınmıştır.
Soruların Ölçme ve Değerlendirme Yapısı
Hazırlanan 30 soruluk çalışmada üç temel ölçme alanı bulunmaktadır:
- Dil bilgisi ve bağlama uygun yapı seçimi
- Kelime, phrasal verb ve sosyal dil ifadeleri
- Okuma-anlama, çıkarım ve eleştirel değerlendirme
Soruların zor kategoride olmasının nedeni, seçeneklerin birbirinden tamamen ilgisiz hazırlanmamasıdır. Yanlış seçenekler öğrencilerin sık yaptığı zaman, edilgen yapı, sözcük dizimi, bağlaç ve anlam hatalarından oluşturulmuştur. Bu nedenle öğrencinin yalnızca kuralı bilmesi yeterli değildir; cümlenin tamamını anlamlandırması gerekir.
Öğretmene Uygulama Önerisi
Bu çalışmayı tek oturumluk bir sınav olarak kullanabileceğimiz gibi iki ders saatine de ayırabiliriz. İlk bölümde öğrenciler soruları bağımsız çözebilir. İkinci bölümde ise doğru cevapların neden doğru, çeldiricilerin neden yanlış olduğu sınıfla birlikte incelenebilir.
Özellikle yanlış cevapların tema ve kazanım bazında sınıflandırılması faydalı olacaktır. Örneğin öğrenci kelime sorularında başarılı olmasına rağmen passive voice sorularında hata yapıyorsa genel bir İngilizce tekrarı yerine doğrudan edilgen yapılar üzerinde çalıştırılmalıdır.
Sonuç olarak bu çalışma, 11. sınıf öğrencilerinin yalnızca sınav başarısını değil; İngilizceyi bağlam içerisinde anlama, yorumlama ve doğru biçimde kullanma becerisini geliştirmeyi amaçlamaktadır.
