Sevgili öğrenciler, bu yazılı sınavında Almancayı yalnızca kelime ezberleyerek değil; okuduğunuzu anlayarak, uygun iletişim kalıplarını seçerek ve temel dil bilgisi kurallarını doğru kullanarak göstermeniz beklenmektedir. Sorularımız dört ana konu üzerinde hazırlanmıştır: yeni şehir ve okul, gelenekler, ülkeler ve şehirler, yiyecek ve içecekler.
1. Neue Stadt – Neue Schule: Yeni Şehir ve Yeni Okul
Bu ünitede okulun bölümlerini, şehirdeki önemli yerleri ve yol tariflerini öğreniyoruz.
Okul bölümlerinden bazıları şunlardır:
- die Bibliothek: kütüphane
- die Mensa: yemekhane
- das Sekretariat: sekreterlik
- das Labor: laboratuvar
- die Sporthalle: spor salonu
- der Schulhof: okul bahçesi
- das Klassenzimmer: sınıf
- die Aula: konferans veya toplantı salonu
Bir yerin nerede olduğunu sormak için “Wo?” soru kelimesini kullanırız:
- Wo ist die Bibliothek?
- Die Bibliothek ist im ersten Stock.
Bir yere doğru hareket söz konusuysa “Wohin?” kullanılır:
- Wohin gehst du?
- Ich gehe in die Bibliothek.
Bir yerden gelme veya çıkış söz konusu olduğunda ise “Woher?” sorulur:
- Woher kommst du?
- Ich komme aus der Schule.
Burada konum ve yönelme arasındaki fark çok önemlidir:
- Ich bin in der Bibliothek.
Kütüphanedeyim. Sabit konum olduğu için Dativ kullanılır. - Ich gehe in die Bibliothek.
Kütüphaneye gidiyorum. Yönelme olduğu için Akkusativ kullanılır.
Ulaşım araçlarında genellikle “mit” edatını kullanırız. “mit” her zaman Dativ ister:
- mit dem Bus
- mit dem Zug
- mit der U-Bahn
- mit dem Fahrrad
Yol tarifi verirken şu ifadelerle karşılaşabilirsiniz:
- Gehen Sie geradeaus: Dümdüz gidiniz.
- Biegen Sie links ab: Sola dönünüz.
- Biegen Sie rechts ab: Sağa dönünüz.
- gegenüber der Bank: Bankanın karşısında
- neben der Post: Postanenin yanında
- zwischen der Bank und dem Bahnhof: Banka ile tren istasyonunun arasında
Ayrılabilen fiillere de dikkat etmeliyiz. Örneğin “sich anmelden” fiili “kayıt olmak” demektir:
- Ich melde mich für den Kurs an.
Bu cümlede “melde” ikinci sırada, ayrılan “an” eki ise cümlenin sonunda bulunur.
2. Traditionen: Gelenekler
Bu bölümde aile gelenekleri, bayramlar, kutlamalar, misafirlik ve kültürlerarası iletişim üzerinde duruyoruz.
“Tradition” veya “Brauch”, bir toplumda uzun süredir devam eden ve kuşaktan kuşağa aktarılan uygulama anlamına gelir. Bayramlarda akrabaları ziyaret etmek, misafirlere ikramda bulunmak veya özel günlerde birlikte yemek yemek buna örnek gösterilebilir.
Geleneklerden söz ederken “man” zamiri sıkça kullanılır. “man”, Türkçedeki genel anlatıma karşılık gelir:
- In der Türkei trinkt man oft Tee.
Türkiye’de genellikle çay içilir. - Bei uns besucht man am Feiertag die Verwandten.
Bizde bayramda akrabalar ziyaret edilir.
Bir kural, tavsiye veya toplumsal beklenti anlatılırken “sollen” fiilinden yararlanabiliriz:
- Man soll ältere Menschen respektieren.
Yaşlı insanlara saygı gösterilmelidir.
Geçmişte gerçekleştirilen ziyaretleri ve yolculukları anlatırken Perfekt zamanı kullanılır:
- Wir haben unsere Großeltern besucht.
- Wir sind zu unseren Großeltern gefahren.
Buradaki önemli ayrım şudur: “besuchen” fiili “haben” yardımcı fiiliyle, hareket bildiren “fahren” fiili ise çoğunlukla “sein” ile kullanılır.
Bir davranışın nedenini açıklamak için “weil” bağlacından yararlanırız:
- Der Hund ist mein Lieblingstier, weil er treu ist.
“Weil” ile kurulan yan cümlede çekimli fiilin sona gittiğini unutmayınız.
Hediye vermeyi anlatan cümlelerde kişi Dativ, verilen nesne ise Akkusativ olur:
- Ich schenke meiner Großmutter ein Buch.
Burada “meiner Großmutter” hediyeyi alan kişiyi, “ein Buch” ise verilen nesneyi gösterir.
3. Länder und Städte: Ülkeler ve Şehirler
Bu ünitede ülkeleri, başkentleri, yönleri ve ülkelerle kullanılan edatları öğreniyoruz.
Bazı temel ülke ve başkent eşleştirmeleri şöyledir:
- Deutschland – Berlin
- Österreich – Wien
- die Schweiz – Bern
- die Türkei – Ankara
- Spanien – Madrid
Artikelsiz ülke adlarına giderken genellikle “nach” kullanılır:
- Ich fahre nach Deutschland.
- Wir fliegen nach Österreich.
- Sie reisen nach Spanien.
Artikelli ülkelerde ise “in + Akkusativ” kullanılır:
- Ich fahre in die Türkei.
- Wir reisen in die Schweiz.
- Er fliegt in den Iran.
Bir ülkeden gelme anlamında “aus” kullanılır:
- Ich komme aus Deutschland.
- Sie kommt aus der Türkei.
- Mila kommt aus den Niederlanden.
Yönleri anlatırken şu kelimeler önemlidir:
- der Norden: kuzey
- der Süden: güney
- der Osten: doğu
- der Westen: batı
- der Nordosten: kuzeydoğu
- der Südwesten: güneybatı
Örneğin:
- Trabzon liegt im Nordosten der Türkei.
- Antalya liegt im Süden der Türkei.
İki şehir veya ülke karşılaştırılırken sıfatların karşılaştırma biçimleri kullanılır:
- Berlin ist größer als Bonn.
- Bonn ist ruhiger als Berlin.
Burada “als”, iki farklı şehir veya varlığı karşılaştırdığımızı gösterir. “groß” sıfatı “größer”, “ruhig” sıfatı ise “ruhiger” olur.
4. Essen und Trinken: Yiyecekler ve İçecekler
Bu bölümde yiyecek-içecek adlarını, restoranda sipariş vermeyi, alışveriş miktarlarını, tarifleri ve sağlıklı beslenme alışkanlıklarını öğreniyoruz.
Temel kelimelerden bazıları şunlardır:
- das Brot: ekmek
- der Käse: peynir
- das Ei: yumurta
- das Gemüse: sebze
- das Fleisch: et
- der Salat: salata
- die Suppe: çorba
- der Orangensaft: portakal suyu
- das Mineralwasser: maden suyu
Restoranda nazikçe sipariş vermek için “möchten” fiilini kullanabiliriz:
- Ich möchte eine Suppe.
- Ich möchte ein Mineralwasser.
- Wir möchten zwei Salate.
“möchten” fiilinin çekimine dikkat ediniz:
- ich möchte
- du möchtest
- er/sie möchte
- wir möchten
- ihr möchtet
- sie/Sie möchten
“bestellen” ve “nehmen” fiilleri Akkusativ nesne alır:
- Ich bestelle einen Salat.
- Sie nimmt eine Tomatensuppe.
- Wir bestellen ein Mineralwasser.
Miktar bildirirken şu kalıpları kullanabiliriz:
- eine Flasche Wasser
- ein Glas Milch
- eine Tasse Tee
- ein Kilo Äpfel
- eine Packung Reis
- drei Flaschen Milch
Tariflerde emir cümleleriyle sıkça karşılaşırız:
- Waschen Sie den Salat.
- Schneiden Sie die Tomaten.
- Geben Sie Öl dazu.
- Servieren Sie den Salat.
Nazik emir biçiminde fiil başta, “Sie” ise hemen fiilden sonra bulunur.
Bir yiyeceği tüketmediğimizi söylerken isimleri “kein” ile olumsuz yapabiliriz:
- Ich esse kein Fleisch.
- Ich trinke keine Milch.
- Wir kaufen keinen Käse.
“kein” sözcüğünün sonu, ismin artikeline ve cümledeki görevine göre değişebilir.
Sınavda Nelere Dikkat Etmelisiniz?
Sevgili öğrenciler, soruyu çözerken önce sizden hangi bilginin istendiğini belirleyiniz. “Wo, wohin, woher ve womit” soru kelimelerini birbirine karıştırmayınız. Cümlede hareket mi yoksa sabit konum mu bulunduğunu kontrol ediniz.
Perfekt cümlelerinde yardımcı fiilin “haben” mi yoksa “sein” mı olduğunu inceleyiniz. Modal fiil bulunan cümlelerde asıl fiilin mastar hâliyle cümlenin sonunda yer aldığını unutmayınız:
- Ich kann Deutsch sprechen.
- Du sollst mehr Wasser trinken.
- Wir dürfen hier nicht essen.
Okuma sorularında kendi bilginize göre değil, metinde verilen bilgilere göre cevap veriniz. Özellikle gün, saat, ücret, yön ve etkinlik gibi ayrıntıların altını çizmeniz doğru cevaba daha kolay ulaşmanızı sağlar.
Almanca öğrenirken yalnızca kelimeleri ezberlemek yeterli değildir. Kelimeleri cümle içerisinde kullanmalı; soru kalıplarını, edatları ve fiil çekimlerini birlikte öğrenmelisiniz. Düzenli tekrar yaptığınızda bu konuların birbirleriyle bağlantılı olduğunu görecek ve sınav sorularını çok daha rahat çözebileceksiniz.
