Sevgili öğrenciler, bu çalışmada 2. sınıf Matematik dersinde öğrenmemiz gereken temel konuları birlikte tekrar edeceğiz. Matematik yalnızca işlem yapmak değildir. Sayıları doğru okumak, problemleri anlamak, zamanı kullanmak, paraları tanımak, şekilleri ayırt etmek ve günlük hayatta karşılaştığımız durumlara çözüm bulmak da matematiğin önemli bir parçasıdır.
Şimdi sınav sorularında karşımıza çıkabilecek konuları öğretmeniniz sınıfta anlatıyormuş gibi tek tek inceleyelim.
Doğal Sayılar
Öncelikle sayıları iyi tanımamız gerekir. 2. sınıfta 100’e kadar olan doğal sayılar üzerinde çalışırız.
Bir sayının kaç onluk ve kaç birlikten oluştuğunu bilmek çok önemlidir. Örneğin:
47 sayısı = 4 onluk + 7 birlik
Burada 4 rakamı onlar basamağında, 7 rakamı ise birler basamağındadır.
Bir sayının basamak değerini sorarken rakamın bulunduğu yere dikkat ederiz. Örneğin 63 sayısında 6 rakamının basamak değeri 60, 3 rakamının basamak değeri ise 3’tür.
Sayıları karşılaştırırken büyüktür (>), küçüktür (<) ve eşittir (=) işaretlerini kullanırız.
Örneğin:
72 > 56
çünkü 72 sayısı 56’dan büyüktür.
Sayıları küçükten büyüğe veya büyükten küçüğe sıralarken önce onlar basamağına bakarız. Onlar basamağı aynıysa birler basamağını karşılaştırırız.
Ritmik Sayma
Ritmik sayma, belirli bir sayı kadar artırarak veya azaltarak saymaktır.
Örneğin ikişer ritmik sayma:
2, 4, 6, 8, 10, 12…
Beşer ritmik sayma:
5, 10, 15, 20, 25…
Onar ritmik sayma:
10, 20, 30, 40, 50…
Ritmik sayma, özellikle çarpma işlemini öğrenirken bize büyük kolaylık sağlar.
Tek ve Çift Sayılar
Birler basamağı 0, 2, 4, 6 veya 8 olan sayılara çift sayı denir.
Örneğin:
14, 26, 38 ve 50 çift sayılardır.
Birler basamağı 1, 3, 5, 7 veya 9 olan sayılara ise tek sayı denir.
Örneğin:
11, 23, 35 ve 47 tek sayılardır.
Bir sayının tek mi çift mi olduğunu anlamak için yalnızca birler basamağına bakmamız yeterlidir.
Toplama İşlemi
Toplama işlemi, miktarları bir araya getirmemizi sağlar.
Örneğin:
24 + 13 = 37
İşlem yaparken önce birlikleri, daha sonra onlukları toplarız.
Problemlerde “toplam”, “hepsi”, “birlikte”, “daha geldi” gibi ifadeler çoğu zaman toplama işlemi yapmamız gerektiğini gösterir.
Örneğin:
Bir sepette 25 elma, diğer sepette 18 elma varsa iki sepette toplam:
25 + 18 = 43 elma bulunur.
Eldeli toplama yaparken birliklerin toplamı 10 veya daha fazla olduğunda oluşan onluğu onlar basamağına aktarırız.
Çıkarma İşlemi
Çıkarma işlemi bir miktarın ne kadar azaldığını, geriye kaç tane kaldığını veya iki sayı arasındaki farkı bulmamızı sağlar.
Örneğin:
58 – 23 = 35
Problemlerde “kaldı”, “eksildi”, “verildi”, “harcandı”, “fark” gibi ifadeler genellikle çıkarma işlemini düşündürür.
Örneğin:
Ayşe’nin 45 kalemi vardı. 17 kalemini arkadaşlarına verdi.
45 – 17 = 28
Ayşe’nin 28 kalemi kalmıştır.
Çıkarma işleminde gerektiğinde onluk bozabiliriz. Birler basamağındaki sayı çıkarılacak sayıdan küçükse bir onluğu 10 birlik hâline getiririz.
Toplama ve Çıkarma Problemleri
Problem çözerken hemen işlem yapmaya başlamamalıyız. Önce soruyu dikkatlice okumalıyız.
Kendimize şu soruları sorabiliriz:
Bana hangi bilgiler verilmiş?
Benden ne isteniyor?
Toplama mı, çıkarma mı yapmalıyım?
Sonucum mantıklı mı?
Problemi çözdükten sonra mutlaka bir cevap cümlesi yazmak iyi bir alışkanlıktır.
Çarpma İşlemi
Çarpma işlemi aslında aynı sayının tekrar tekrar toplanmasının kısa yoludur.
Örneğin:
3 + 3 + 3 + 3 = 12
Bu işlemi kısa biçimde:
4 × 3 = 12
şeklinde gösterebiliriz.
- sınıfta özellikle 1, 2, 3, 4 ve 5 ile yapılan temel çarpma işlemlerini öğreniriz.
Örneğin:
5 × 2 = 10
Bu işlem beş tane 2’nin toplamı anlamına gelir.
Çarpma işlemlerini öğrenirken ritmik saymadan yararlanabiliriz.
Bölme İşlemi
Bölme işlemi bir miktarı eşit gruplara ayırmamızı sağlar.
Örneğin 12 şekeri 3 çocuğa eşit olarak dağıtırsak:
12 ÷ 3 = 4
Her çocuk 4 şeker alır.
Bölme işlemlerinde eşit paylaşım çok önemlidir.
Sorularda “eşit olarak paylaştırılırsa”, “her birine kaç tane düşer?” veya “kaç grup oluşur?” gibi ifadeler bölme işlemini düşündürebilir.
Kesirler: Bütün, Yarım ve Çeyrek
Bir nesne hiç parçalanmamışsa ona bütün deriz.
Bir bütünü iki eş parçaya ayırdığımızda her parçaya yarım denir.
2 yarım = 1 bütün
Bir bütünü dört eş parçaya ayırdığımızda her parçaya çeyrek denir.
4 çeyrek = 1 bütün
Ayrıca:
2 çeyrek = 1 yarım
Bir şeklin yarım veya çeyrek sayılabilmesi için parçaların mutlaka birbirine eşit olması gerekir.
Paralarımız
Günlük hayatımızda alışveriş yaparken Türk lirası ve kuruş kullanırız.
1 Türk lirası = 100 kuruştur.
Paraları tanımak, farklı para miktarlarını karşılaştırmak ve alışveriş problemlerini çözmek önemlidir.
Örneğin bir ürün 25 TL, başka bir ürün 15 TL ise toplam ödeme:
25 + 15 = 40 TL
olur.
50 TL verirsek para üstümüz:
50 – 40 = 10 TL
olur.
Zaman Ölçme
Zamanı ölçmek için saat ve takvim kullanırız.
Bir gün:
24 saattir.
Bir hafta:
7 gündür.
Haftanın günlerini sırasıyla bilmeliyiz:
Pazartesi, Salı, Çarşamba, Perşembe, Cuma, Cumartesi, Pazar
Saatleri okurken kısa ibrenin saati, uzun ibrenin ise dakikayı gösterdiğini unutmamalıyız.
Tam saatlerde uzun ibre 12’nin üzerindedir.
Örneğin kısa ibre 8’i, uzun ibre 12’yi gösteriyorsa saat:
08.00
olur.
Uzunluk Ölçme
Bir nesnenin uzunluğunu ölçerken uygun ölçme aracını seçmeliyiz.
Küçük uzunlukları ölçerken genellikle santimetre, daha büyük uzunluklarda ise metre kullanılır.
Örneğin bir kalemin uzunluğunu santimetreyle, bir odanın uzunluğunu ise metreyle ölçmek daha uygundur.
Karşılaştırmalarda “daha uzun”, “daha kısa” ve “eşit uzunlukta” gibi ifadeleri kullanırız.
Tartma
Nesnelerin ne kadar ağır olduğunu anlamak için tartma yaparız.
Günlük hayatta ağırlık ölçerken kilogram kullanabiliriz.
Örneğin bir karpuz, bir kalemden daha ağırdır.
Sorularda hangi nesnenin daha ağır veya daha hafif olduğu sorulabilir.
Sıvıları Ölçme
Sıvı miktarlarını karşılaştırırken kapların içerdiği miktarlara dikkat ederiz.
Bir sürahi, bardaktan genellikle daha fazla sıvı alabilir.
Burada “dolu”, “boş”, “daha fazla”, “daha az” gibi kavramları doğru kullanmak gerekir.
Geometrik Şekiller
Çevremizde birçok geometrik şekil vardır.
Üçgenin 3 kenarı ve 3 köşesi vardır.
Karenin 4 eşit kenarı vardır.
Dikdörtgenin karşılıklı kenarları eşittir.
Çember ve daire yuvarlak şekillerdir.
Şekilleri tanırken yalnız görünüşlerine değil, kenar ve köşe özelliklerine de dikkat etmeliyiz.
Geometrik Cisimler
Bazı nesneler üç boyutludur.
Örneğin:
Bir top küreye,
bir zar küpe,
bir konserve kutusu silindire,
bir külah ise koniye örnek olabilir.
Günlük hayattaki nesneleri geometrik cisimlerle eşleştirmek önemlidir.
Yön ve Konum
Bir nesnenin yerini anlatırken:
sağında, solunda, önünde, arkasında, üstünde ve altında
gibi ifadeler kullanırız.
Yön sorularını çözerken şekle dikkatlice bakmalı, kendimizi şeklin içindeki kişinin yerine koymalıyız.
Simetri
Bir şekli iki eş parçaya ayıran çizgiye simetri doğrusu denir.
Simetrik bir şeklin bir tarafı diğer tarafının ayna görüntüsü gibidir.
Kelebek, kalp şekli veya bazı yapraklar simetriye örnek olarak düşünülebilir.
Tablo ve Grafikler
Bilgileri daha kolay anlayabilmek için tablo ve grafiklerden yararlanırız.
Çetele tablosunda sayma işaretleri kullanılır.
Beşinci işaret genellikle ilk dört işaretin üzerine çapraz çizilerek gösterilir.
Sıklık tablosu ise bir durumun kaç kez tekrarlandığını sayı ile gösterir.
Şekil grafiklerinde semboller kullanılır. Ancak önce her şeklin kaç varlığı temsil ettiğini mutlaka kontrol etmeliyiz.
Örneğin:
1 yıldız = 2 öğrenci
ise 4 yıldız:
4 × 2 = 8 öğrenci
anlamına gelir.
Problem Çözerken Nelere Dikkat Etmeliyiz?
Sevgili öğrenciler, matematik sorularında başarılı olmak için yalnızca işlemleri bilmek yeterli değildir. Sorunun sizden ne istediğini de doğru anlamanız gerekir.
Bir soruyu çözerken önce soruyu yavaşça okuyun. Önemli sayıları belirleyin. Hangi işlemi yapmanız gerektiğine karar verin. İşlemi dikkatlice tamamlayın ve sonucu tekrar kontrol edin.
Unutmayın, bazen küçük bir dikkatsizlik doğru bildiğimiz bir soruyu yanlış yapmamıza neden olabilir.
Öğretmenden Küçük Bir Hatırlatma
Matematiği öğrenmenin en iyi yolu bol bol soru çözmek ve yaptığımız yanlışlardan ders çıkarmaktır. Yanlış yaptığınız bir soru sizi üzmemeli. Tam tersine, hangi konuyu tekrar etmeniz gerektiğini size gösterir.
Toplama ve çıkarma işlemlerini düzenli tekrar edin. Ritmik saymaları sesli olarak çalışın. Çarpma ve bölme işlemlerinde eşit gruplar oluşturmaya dikkat edin. Saatleri günlük yaşamda okumaya çalışın. Alışverişlerde para hesaplamalarını gözlemleyin. Çevrenizde gördüğünüz geometrik şekilleri isimlendirin.
Matematik hayatın her yerindedir. Düzenli çalıştığınızda ve soruları dikkatli okuduğunuzda başarınızın giderek arttığını göreceksiniz.
Hepinize çalışmalarınızda başarılar diliyorum.
